ev kiralarken emlakçının benden findeks raporu istediğinden bahsetmiştim daha önce, sanki iş başvurusuna gidiyormuşum gibi hissetmiştim. o gün fark ettim ki çoğu insan bu notun ne olduğunu, nasıl hesaplandığını ve nasıl yükseltileceğini hiç bilmiyor. halbuki artık sadece kredi başvurusunda değil, kiracı olurken, hatta bazı iş başvurularında bile karşımıza çıkabiliyor.
findeks, kredi kayıt bürosu'nun (kkb) sunduğu bir hizmet ve kredi notu, bir kişinin borç ödeme geçmişine bakılarak hesaplanan, 1 ile 1900 arasında değişen bir puan. bu puan bankalara, kredi verecekleri kişinin geçmişte ne kadar düzenli ödeme yaptığını, ne kadar borcu olduğunu ve risk seviyesini özetleyen bir gösterge sunuyor. banka sizi hiç tanımasa bile bu tek sayıya bakarak hızlı bir karar verebiliyor.
puan aralıkları nasıl yorumlanır genel kabul gören aralıklar şöyle:
kötü: 1 - 699
orta: 700 - 1099
iyi: 1100 - 1499
çok iyi: 1500 - 1900
1500 üzeri bir notla kredi başvurularında çok daha rahat onay alıyorsunuz, hatta bazı bankalar bu bandın üzerindeki müşterilere daha düşük faizli kredi teklif edebiliyor. 700'ün altına düşmüşseniz bankalar sizi yüksek riskli görüyor ve ya başvurunuz reddediliyor ya da çok yüksek bir faizle karşılaşıyorsunuz.
Bu notu ne etkiler bir kaç ana faktör var:
ödeme geçmişi: kredi kartı ve kredi taksitlerini zamanında ödeyip ödemediğiniz en ağırlıklı faktör.
kredi kullanım oranı: kredi kartı limitinizin ne kadarını kullandığınız. limitin sürekli ％80-90'ını doldurup kapatıyorsanız bu notu olumsuz etkiler, ideali limitin ％30'unun altında gezinmek.
kredi geçmişinin uzunluğu: uzun süredir düzenli ödeme yapan biri, yeni kredi geçmişi olan birine göre daha güvenilir görünür.
kredi çeşitliliği: farklı türde kredi ürünü kullanmış olmak (kredi kartı, ihtiyaç kredisi vb.) küçük bir katkı sağlar.
sorgulama sıklığı: kısa sürede çok fazla kredi başvurusu yapmak, bankalara "bu kişi nakit sıkıntısında" sinyali verebilir ve notu düşürebilir.
Kredi notunuzu nasıl yükseltirsiniz; en etkili yöntem çok basit ama sabır istiyor: kredi kartı ve kredi taksitlerini asla geciktirmemek. tek bir gecikme bile notu ciddi şekilde aşağı çekebiliyor ve etkisi aylarca sürebiliyor.
ikinci önemli adım, kredi kartı limitinizi sürekli sınırda gezdirmemek. limitiniz 50.000 tl ise ve her ay 45.000 tl harcayıp kapatıyorsanız, bu davranış bankalara "bu kişi limitine bağımlı yaşıyor" izlenimi veriyor, limiti düşük kullanmak ya da limit artırımı talep edip kullanım oranını düşürmek işe yarayabilir.
üçüncüsü, ihtiyacınız olmasa bile eski ve düzenli ödediğiniz bir kredi kartını kapatmamak. kart geçmişi ne kadar uzunsa o kadar iyi, hesabı kapatmak bu geçmişi sıfırlamasa da bazı hesaplama modellerinde olumsuz etki yaratabiliyor.
raporu nereden görebilirsiniz findeks.com.tr üzerinden hesap açıp kendi raporunuzu ücret karşılığında görüntüleyebilirsiniz. yılda belirli sayıda ücretsiz sorgulama hakkı da tanınıyor, tam koşulları findeks'in kendi sitesinden kontrol etmekte fayda var çünkü zaman zaman değişebiliyor.
son olarak şunu eklemek isterim: findeks notunuzu düzenli takip etmek, sadece kredi almak için değil, kendi finansal disiplininizi ölçmek için de iyi bir gösterge. notunuz düşükse bu genelde bir uyarı lambasıdır, harcama alışkanlıklarınızı gözden geçirmenin vaktinin geldiğini gösterir.
findeks, kredi kayıt bürosu'nun (kkb) sunduğu bir hizmet ve kredi notu, bir kişinin borç ödeme geçmişine bakılarak hesaplanan, 1 ile 1900 arasında değişen bir puan. bu puan bankalara, kredi verecekleri kişinin geçmişte ne kadar düzenli ödeme yaptığını, ne kadar borcu olduğunu ve risk seviyesini özetleyen bir gösterge sunuyor. banka sizi hiç tanımasa bile bu tek sayıya bakarak hızlı bir karar verebiliyor.
puan aralıkları nasıl yorumlanır genel kabul gören aralıklar şöyle:
kötü: 1 - 699
orta: 700 - 1099
iyi: 1100 - 1499
çok iyi: 1500 - 1900
1500 üzeri bir notla kredi başvurularında çok daha rahat onay alıyorsunuz, hatta bazı bankalar bu bandın üzerindeki müşterilere daha düşük faizli kredi teklif edebiliyor. 700'ün altına düşmüşseniz bankalar sizi yüksek riskli görüyor ve ya başvurunuz reddediliyor ya da çok yüksek bir faizle karşılaşıyorsunuz.
Bu notu ne etkiler bir kaç ana faktör var:
ödeme geçmişi: kredi kartı ve kredi taksitlerini zamanında ödeyip ödemediğiniz en ağırlıklı faktör.
kredi kullanım oranı: kredi kartı limitinizin ne kadarını kullandığınız. limitin sürekli ％80-90'ını doldurup kapatıyorsanız bu notu olumsuz etkiler, ideali limitin ％30'unun altında gezinmek.
kredi geçmişinin uzunluğu: uzun süredir düzenli ödeme yapan biri, yeni kredi geçmişi olan birine göre daha güvenilir görünür.
kredi çeşitliliği: farklı türde kredi ürünü kullanmış olmak (kredi kartı, ihtiyaç kredisi vb.) küçük bir katkı sağlar.
sorgulama sıklığı: kısa sürede çok fazla kredi başvurusu yapmak, bankalara "bu kişi nakit sıkıntısında" sinyali verebilir ve notu düşürebilir.
Kredi notunuzu nasıl yükseltirsiniz; en etkili yöntem çok basit ama sabır istiyor: kredi kartı ve kredi taksitlerini asla geciktirmemek. tek bir gecikme bile notu ciddi şekilde aşağı çekebiliyor ve etkisi aylarca sürebiliyor.
ikinci önemli adım, kredi kartı limitinizi sürekli sınırda gezdirmemek. limitiniz 50.000 tl ise ve her ay 45.000 tl harcayıp kapatıyorsanız, bu davranış bankalara "bu kişi limitine bağımlı yaşıyor" izlenimi veriyor, limiti düşük kullanmak ya da limit artırımı talep edip kullanım oranını düşürmek işe yarayabilir.
üçüncüsü, ihtiyacınız olmasa bile eski ve düzenli ödediğiniz bir kredi kartını kapatmamak. kart geçmişi ne kadar uzunsa o kadar iyi, hesabı kapatmak bu geçmişi sıfırlamasa da bazı hesaplama modellerinde olumsuz etki yaratabiliyor.
raporu nereden görebilirsiniz findeks.com.tr üzerinden hesap açıp kendi raporunuzu ücret karşılığında görüntüleyebilirsiniz. yılda belirli sayıda ücretsiz sorgulama hakkı da tanınıyor, tam koşulları findeks'in kendi sitesinden kontrol etmekte fayda var çünkü zaman zaman değişebiliyor.
son olarak şunu eklemek isterim: findeks notunuzu düzenli takip etmek, sadece kredi almak için değil, kendi finansal disiplininizi ölçmek için de iyi bir gösterge. notunuz düşükse bu genelde bir uyarı lambasıdır, harcama alışkanlıklarınızı gözden geçirmenin vaktinin geldiğini gösterir.